  |
راهيان كوى دوست (شرح حديث معراج)
وزيري، شوميز، 272 صفحه، چاپ اول 1374، چاپ نهم بهار 1384
اين كتاب ويراسته سلسله درسهاى اخلاق استاد در حوزه علميه قم است، كه به كوشش انتشارات مؤسسه آموزشى و پژوهشى امام خمينى(رحمه الله) چاپ و منتشر شده است.
موضوع اصلى سخن استاد در اين درسها، متن حديث معروف معراج است كه با بيانى دلنشين و گويا همراه با آيات قرآنى شرح و تبيين شده است. گفتني است متن اين حديث شريف كه بهراستي محتواى آن يك دوره عرفان و حكمت و اخلاق و معنويت است، در كتابهاى معتبر حديثى همچون: ارشادالقلوب ديلمى و بحارالانوار مجلسى آمده است.
حضرت استاد با محور قرار دادن اين حديث، بيست درس با عنوانهاى ذيل ارائه فرمودهاند:
درس اول، «مقام توكل و رضا»: در اين درس مباحثى درباره حقيقت توكل از ديدگاه قرآن كريم و روايات، تلازم ايمان و توكل، توكل و لزوم كار و فعاليت و عدم منافات اين دو، مطرح شده است؛
درس دوم، «منزلت توكل و رضايت به قضاى الهى»: در اين درس عمدتاً به اين نكته توجه داده شده كه خداوند همواره، خيرخواه حقيقى انسان است؛
درس سوم، «محبت الهى و راه رسيدن به آن»؛
درس چهارم، «ويژگيهاى اولياى خدا»: در اين درس ويژگيهايى مانند: نشاط و دلخوشى، ذكر و ياد حق، و زهد، براى اولياى الهى برشمرده شده و نيز راه تحصيل زهد و پرهيزگارى نشان داده شده است؛
درس پنجم، «خصلتهاى رهيافتگان به بهشت، و ميراث تحمل گرسنگى و سكوت»: در اين درس گزيدهاى از حديث معراج محور قرار گرفته و ثمرات تحمل گرسنگى و سكوت مشروع و معقول، براى رسيدن به رستگارى و سعادت جاودانى تذكر داده شده است؛
درس ششم، «لزوم توجه به نماز و درك حضور خداوند»: در اين درس ضرورت نماز با حضور قلب مطرح شده است؛
درس هفتم، «امتيازات اولياى الهى»: امتيازات و بهرههايى كه شامل حال اولياى خدا ميشود، همچون ياد خدا و تكلم با او و لذتهاى بيبديلى كه اولياى خدا درمييابند، يادآورى شده است؛
درس هشتم، «لزوم دوستى و محبت به فقرا و مستمندان»؛
درس نهم، «عدم تبعيت از خواهشهاى نفسانى»؛
درس دهم، «نكوهش دنيا و دنياگرايان»: در اين درس مفهوم دنياخواهى و آخرتطلبى و مراتب اين دو، و نيز ويژگيهاى بيستگانه اهل دنيا آمده است؛
درس هاى يازدهم، دوازدهم و سيزدهم، «اوصاف اهل آخرت»: در اين درسها اوصافى مانند: حيا، بيداردلى، خوف از عظمت الهى، توجه به خدا، معرفت ناب به خدا، مبارزه با نفس اماره، محو شدن در جمال ربوبى و مورد عنايت خداوند بودن براى آخرتطلبان برشمرده شده است؛
درس چهاردهم، «مقام و معرفت زاهدان»؛
درس پانزدهم، «نقش ارزشى روزه و سكوت»: در اين درس، سكوت به مثابه آبادكننده دل اولياى خدا توصيف شده است؛
درس شانزدهم، «مؤمنين رهيافته به يقين و باريابى به رضوان حق»؛
درس هفدهم، «ويژگيهاى زندگى گوارا و پايدار»؛
درس هجدهم، «موفقيت در آزمون الهى و عنايات ويژه خداوند»؛
درس نوزدهم، «مقام عابدان و رسولان الهى»: در اين درس عناوينى مانند نقش تعقل در مقام عبادت، و نيز نقش ياد خدا و گريز از غفلت در مقام آنان، تأثير كمگويى و كمخورىِ (معقول) در شناخت و ادراك، مطرح شده است؛
درس بيستم، «چگونگى محبت به خدا»: در اين درس مطالبى درباره رابطه زهد و عبادت با محبت خدا، رابطه گريه با محبت خدا و نقش رفاقت و دوستى با علما و فقرا در محبت به خداوند آمده است.